Anti-HCV

Hepatit C virusu (HCV) Flaviviridae ailəsindən olan, qaraciyər hüceyrələrini yoluxduran və hepatitə səbəb olan RNT virusudur. Qan hüceyrələrində (neytrofillər, monositlər və makrofaqlar, B-limfositlər) çoxalmağa qadirdir və krioqlobulinemiya, Sjögren xəstəliyi və B hüceyrəli limfoproliferativ xəstəliklərin inkişafı ilə əlaqələndirilir. Viral hepatitin bütün patogenləri arasında HCV ən çox variasiyaya malikdir və yüksək mutasiya aktivliyinə görə insan immun sisteminin qoruyucu mexanizmlərindən qaçmağa qadirdir. Xəstəliyin proqnozu və antiviral terapiyanın effektivliyi üçün müxtəlif təsir göstərən virusun 6 genotipi və bir çox alt tipləri var.

İnfeksiyanın əsas ötürülmə yolu qanla keçir (qan və plazma elementlərinin köçürülməsi, donor orqanların transplantasiyası, steril olmayan şprislər, iynələr, döymə, pirsinq üçün alətlər vasitəsilə). Virusun cinsi əlaqə və doğuş zamanı anadan uşağa ötürülməsi mümkündür, lakin bu hal  daha az baş verir.

Kəskin viral hepatit adətən asemptomatikdir və əksər hallarda diaqnoz qoyulmur. Yoluxmuşların yalnız 15%-ində xəstəlik kəskin xarakter daşıyır, ürəkbulanma, bədən ağrıları, iştahsızlıq və arıqlamaq, nadir hallarda sarılıq ilə müşayiət olunur. İnfeksiyaya yoluxanların 60-85%-də xroniki infeksiya inkişaf edir ki, bu da hepatit B-də xronikilik tezliyindən 15 dəfə yüksəkdir. Xroniki viruslu hepatit C qaraciyər fermentlərinin artması və yüngül simptomlar ilə "dalğalanma" ilə xarakterizə olunur. Xəstələrin 20-30%-də xəstəlik qaraciyərin sirrozuna gətirib çıxarır, qaraciyər çatışmazlığı və hepatoselüler karsinoma inkişaf riskini artırır.

Xüsusi immunoqlobulinlər virusun nüvəsində (nükleokapsid zülal nüvəsi), virusun zərfində (nukleoproteinlər E1-E2) və hepatit C virusu genomunun fraqmentlərində (qeyri-struktur NS zülalları) istehsal olunur. HCV-li xəstələrin əksəriyyətində ilk antikorlar infeksiyadan 1-3 ay sonra görünür, lakin bəzən onlar bir ildən çox qanda olmaya bilər. 5% hallarda virusa qarşı antikorlar heç vaxt aşkar edilmir. Eyni zamanda, HCV hepatit C virusu antigenlərinə qarşı ümumi antikorların aşkarlanması ilə göstəriləcəkdir.

Xəstəliyin kəskin dövründə nüvənin nukleokapsid zülalına qarşı IgM və IgG antikorları əmələ gəlir. İnfeksiyanın gizli gedişində və onun yenidən aktivləşməsi zamanı qanda qeyri-struktur zülallara NS və nukleokapsid zülal nüvəsinə qarşı IgG sinif antikorları olur. 
İnfeksiyadan sonra xüsusi immunoqlobulinlər konsentrasiyanın tədricən azalması ilə 8-10 il ərzində qanda dövr edir və ya çox aşağı titrlərdə ömür boyu qalır. Onlar virus infeksiyasından qorunmur və təkrar infeksiya və xəstəlik riskini azaltmır.

Tədqiqat nə üçün istifadə olunur?

• Viral hepatit C diaqnozu üçün;
• Hepatitin differensial diaqnostikası üçün;
• Əvvəllər köçürülmüş viral hepatit C-ni aşkar etmək üçün.

Tədqiqat nə vaxt təyin olunur?

• Viral hepatitin simptomları və qaraciyər transaminazlarının səviyyəsinin artması ilə;
• Müəyyən edilməmiş etiologiyanın keçirilmiş hepatiti haqqında məlumat varsa;
• Viral hepatit C ilə yoluxma riski olan insanları müayinə edərkən.

Müsbət Anti-HCV nəticəsinin səbəbləri:

• kəskin və ya xroniki viral hepatit C;
• əvvəlki viral hepatit C.

Mənfi Anti-HCV nəticəsinin səbəbləri:

• Orqanizmde hepatit C virusunun olmaması;
• infeksiyadan sonrakı erkən dövr;
• viral hepatit C-də antikorların olmaması (seroneqativ variant, halların təxminən 5% -i).

Nəticəyə nə təsir edə bilər?

Qandakı revmatoid faktor yanlış müsbət nəticəyə təsir edə bilər.

Vacib Qeydlər

• İnkubasiya müddəti altı aya qədər ola bilər, lakin hər şey fərdi və viral və bakterial yükdən və bədənin immun reaksiyasından asılıdır.
• Anti-HCV nəticəsi müsbət olarsa, viral hepatit C diaqnozunu təsdiqləmək üçün virusun struktur və qeyri-struktur zülallarını (NS, Core) müəyyən etmək üçün test aparılır.
• İnfeksiya üçün mövcud risk faktorları və viral hepatit C şübhəsi ilə, hətta xüsusi antikorlar olmadıqda belə, PCR ilə qanda virusun RNT-sini təyin etmək tövsiyə olunur.